Italia

Article on other languages:

del.icio.us del.icio.us
Digg Digg
Furl Furl
Reddit Reddit
Rojo Rojo
Add to OnlyWire
'Repubblica Italiana'
Bannera di Italia Stemma di Italia
(Bannera) (Stemma)
Muttu:
Innu: Il Canto degli Italiani
Mappa di Italia
Capitali Roma
°′  °′ 
La cchiù granni citati Roma
Lingui ufficiali Talianu
Cuvernu Dimucrazzìa
Giorgiu Napulitanu
Silviu Berlusconi
Ripùbblica
Unificazzioni

17 di marzu 1861
Aria
 • Tutali
 • Acqua (%)
 
301.336 km² (71èsimu)
2.4%
Pupulazzioni
 • [[Dû |]] est.
 • 2004 census
 • Dinsità
 
()
58.462.375
194/km² ()
GDP (PPP)
 • Tutali
 • Per capita
2004 stima
$1.621 triliuni (19èsimu)
$27.727 (19èsimu)
Munita Euro ((€)2)
Fusu urariu
 • Stati
(UTC+2)
(UTC+2)
Internet TLD .it
Prifissu telefònicu +39

Italia, Talia u Tàlia, (Talianu: Italia; Ngrisi: Italy); Nomu ufficiali, Ripùbblica di Tàlia (Talianu: Repubblica d'Italia; Ngrisi: Republic of Italy), Europa.

Ìndici

Storia

Italia ntô 1815

Italia ha statu ppi sèculi divisa in principati, regni, ducati, chi spissu èranu in mali rapporti ntra di iddi. Ntô 1860, chî Milli, Garibbaldi sbarcau a Marsala, e annittìu lu sud di l'Italia ô regnu di Sardegna. Unificata ntô 1861, L'Italia attrivirsau nu primu periudu unni era na munarchìa parlamintari. Sutta Vittoriu Emanueli III lu primu ministru fu Benitu Mussolini di lu 1922 ô 1943. Mussolini fu la causa di la trasuta di l'Italia ntâ Secunna Guerra Mondiali dû latu di l'Assi chi liava l'Italia, la Girmania e lu Giappuni.

La guerra si pirdìu, a Mussolini l'ammazzaru pinnènnulu câ testa a pizzuni e ntô 1946 nu referendummi promulgau la Ripùbblica.

Lu fini dâ guerra e l'allianza stritta cu l'amiricani, purtau grazzi puru ô Pianu Marshall a nu sviluppu econòmicu chi sviluppau tutta la so forza nti l'anni 60 e chi purtau l'Italia a li vèrtici di l'econumìa munniali, na pusizzioni chi manteni oi grazzi ê soi nnustri, ô so pòpulu e a l'attrattiva dî so cità, meta di turisti chi vèninu di tuttu lu munnu a miliuna ogni annu.

Giografìa

Italia si sviluppa longu na pinìsula nta lu menzu dû Mari Meditirraniu, e lu sô tirritoriu cumprenni du' ìsuli maggiuri, la Sardigna e la Sicilia e diversi arcipèlachi. Ô nord, lu tirritoriu è dilimitatu di la catina di li Alpi, chi marca la fruntera ccu la Francia, la Svizzira, l'Austria e la Slovenia. La costa est duna ntô Mari Adriaticu e a suddest ntô Mari Joniu. La costa ovest duna ntô Mari Tirrenu. Ô sud la Sicilia chiudi lu tirritoriu ccu lu Canali di Sicilia, ca sparti l'Italia di la Tunisia e di la Libbia.

Li cità cchiù mpurtanti sunnu:

  • Roma, la capitali;
  • Milanu, cunzidirata comu capitali ecunòmica;
  • Napuli, canusciuta ppi la cucina, la pizza, la mozzarella, li canzuni e lu Vesuviu;
  • Turinu, anticu seggiu di la dinastìa savoia e capitali di la ndustria automobbilìstica;
  • Palermu, capitali dû regnu di Sicilia;
  • Genuva, cità marinara e patria di Cristofuru Colombu;
  • Bulogna, seggiu di la cchiù antica univirsità dû munnu;
  • Firenzi capitali dâ cultura;
  • Bari;
  • Catania; la dècima citati di l'Italia 'n tèrmini di nùmmuru d'abbitanti;
  • Vinezzia, capitali di na ripùbblica marinara chi arrivava na vota nzinu a Cipru e parti dû orienti mediu;
  • Pisa, capitali di na ripùbblica marinara.
  • Tarantu, capitali di la Magna Grecia e seggiu di lu portu cchiù mpurtanti di Talia
  • Lecce, capitali munniali di lu bbaroccu e citati turistica.

Li primi 100 cumuna taliani pi nùmmuru d'abbitanti

Riggiuni

Italia e li so riggiuni.
Nomu dâ riggiuni Capitali
Abbruzzu (1) L'Aquila
Basilicata (4) Putenza
Calabbria (5) Catanzaru
Campania (6) Nàpuli
Emilia Rumagna (7) Bulogna
Friuli Venezzia Giulia (8) Triesti
Lazziu (9) Roma
Liguria (10) Gènuva
Lummardìa (11) Milanu
Marchi (12) Ancona
Mulisi (13) Campubbassu
Piemunti (14) Turinu
Pugghia (3) Bari
Sardigna (15) Càgliari
Sicilia (16) Palermu
Tuscana (18) Firenzi
Trentinu-Autu Adici/Suttu Tirolu (17) Trentu / Buzzanu
Umbria (19) Perugia
Valli d'Aosta (2) Aosta
Vènitu (20) Vinezzia

Viditi puru:

Riggiuni d'Italia
Abbruzzu | Basilicata | Calabbria | Campania | Emilia Rumagna | Friuli Venezzia Giulia | Lazziu | Liguria | Lummardìa | Marchi | Mulisi | Piemunti | Pugghia | Sardigna | Sicilia | Tuscana | Trentinu-Àutu Àdici/Sutta Tirolu | Umbria | Vaddi d'Aosta | Vènitu



This article is from Wikipedia. All text is available under the terms of the GNU Free Documentation License.